Dnevni pregled vijesti i analiza 11. septembar 2026
Pregled dana: EU pomjerila stroga pravila za AI u zapošljavanju na 2027, dio obaveza važi već sada. OpenAI pustio Agents API i Data agenta za izvještaje bez programera, DeepSeek pojeftinio AI, a istraživanja pokazuju da AI iznenađuje polovinu firmi i ruši povjerenje zaposlenih.
Pregled najvažnijih vijesti iz svijeta vještačke inteligencije.
Danas dominiraju dvije teme, konkurencija među dobavljačima AI infrastrukture i alata (OpenAI, DeepSeek) na jednoj strani, i pravila igre koja se tek uspostavljaju (EU regulativa, istraživanja o uvođenju AI u firme) na drugoj.
Zajednička nit je da cijena i izbor dobavljača AI alata postaju sve manje tehničko, a sve više strateško pitanje za firme, dok istovremeno raste pritisak da se AI uvodi promišljeno, uz jasna pravila i realna očekivanja zaposlenih.
Za firme u regionu to znači da odluke o AI alatima danas nose i pravni i organizacioni rizik, ne samo troškovni, i da brzina uvođenja mora ići ruku pod ruku sa pripremom ljudi i procesa.
🔴 Glavna priča dana
AI u zapošljavanju: EU odgodio stroga pravila do 2027
Evropska unija je najstroža pravila za korišćenje AI alata u selekciji i ocjenjivanju zaposlenih pomjerila za šesnaest mjeseci, na decembar 2027.
Ali dio obaveza važi već sada, uključujući AI pismenost zaposlenih i transparentnost prema kandidatima i radnicima kada se AI koristi u odlukama o zapošljavanju ili ocjeni rada.
Za firme u regionu koje sarađuju sa evropskim klijentima ili planiraju da uvedu AI u HR procese, ovo znači da odlaganje strožih pravila ne znači i odlaganje svih obaveza, pripreme treba početi prije nego rok istekne.
Pročitajte više:
Vladimir Sukara
⚡ Brze vijesti
OpenAI pustio Agents API za AI agente
OpenAI je pustio Agents API u javnu beta verziju, uslugu koja programerima daje gotovu infrastrukturu za pravljenje AI agenata, treći veliki igrač poslije Anthropica i Googlea. Cijena prati potrošnju tokena i alata, bez dodatne naknade za samu uslugu.
Pročitajte više:
Vladimir Sukara
DeepSeek pustio model koji je jeftiniji od GPT i Claude
Novi DeepSeek model na testu programiranja blago pretiče Claude Opus 5 i GPT-5.6 Sol, uz cijenu koja je za isti posao i do 100 puta niža. Firme koje biraju AI dobavljača za svakodnevne zadatke dobijaju ozbiljnu jeftiniju alternativu.
Pročitajte više:
Vladimir Sukara
ChatGPT sad pravi izvještaje iz baze bez programera
OpenAI je predstavio Data agenta u ChatGPT Work, alat koji zaposlenima bez tehničkog znanja pravi izvještaje i grafikone direktno iz baze podataka firme. Praktično rješenje za firme koje nemaju svog analitičara.
Pročitajte više:
Vladimir Sukara
Uvođenje novih tehnologija iznenađuje svaku drugu firmu
Istraživanje na 880 HR lidera pokazuje da polovina firmi doživi veći poremećaj nego što je očekivala kada uvodi nove tehnologije, a oporavak često traje duže od tri mjeseca. Trošak najčešće ne dolazi od licence za alat, nego od pripreme ljudi i procesa.
Pročitajte više:
Vladimir Sukara
AI obećanja bez rezultata ruše povjerenje zaposlenih
Analiza 500.000 recenzija zaposlenih pokazuje da firme koje najglasnije najavljuju AI imaju najnezadovoljnije radnike, dok najmanje negativnih ocjena dobijaju one koje AI uvode tiho. Poruka za rukovodstvo je jasna, manje obećanja, više konkretnih rezultata prije komunikacije.
Pročitajte više:
AI Balkan
🔎 Šta ovo znači za biznis
Iz današnjih vijesti izdvajamo nekoliko konkretnih poruka za firme koje razmišljaju o AI alatima:
- Ako firma sarađuje sa evropskim tržištem ili planira da koristi AI u HR procesima, provjerite već sada da li ispunjavate obaveze transparentnosti i AI pismenosti zaposlenih, rok za stroža pravila je pomjeren, ali ne i za sve obaveze.
- Cijena AI alata za svakodnevne zadatke pada, prije nego firma potpiše ugovor sa jednim dobavljačem, isplati se testirati isti zadatak kod više njih.
- Trošak uvođenja nove AI tehnologije rijetko je u licenci za alat, češće je u vremenu potrebnom da se ljudi i procesi prilagode, tu stavku planirajte unaprijed.
- Komunikacija o AI planovima prema zaposlenima treba da prati stvarne rezultate, a ne obrnuto, obećanja bez primjene direktno ruše povjerenje u upravu.
🧠 Prompt dana
Ako niste sigurni da li se obaveze iz EU AI regulative uopšte tiču vaše firme, ovaj prompt vam pomaže da to brzo provjerite i dobijete spisak sljedećih koraka. Kopirajte ga u ChatGPT ili Claude i popunite polja u zagradama.
Ti si konsultant za usklađenost sa AI regulativom za srednje firme u jugoistočnoj Evropi. Analiziraj moju situaciju i daj mi konkretan plan.
Moja firma: [opišite djelatnost, broj zaposlenih, tržišta na kojima poslujete]
Kako trenutno koristimo AI alate: [opišite, na primjer AI u selekciji CV-jeva, ocjenjivanju performansi, chatbotovi za zaposlene, ili napišite da ne koristimo]
Da li sarađujemo sa klijentima ili partnerima iz EU: [da ili ne, ukratko opišite]
Na osnovu ovoga:
- Reci mi da li me se obaveze o transparentnosti i AI pismenosti zaposlenih iz EU AI regulative uopšte tiču, i zašto.
- Ako da, napravi listu od najviše pet konkretnih koraka koje treba preduzeti u narednih 90 dana, poređanih po prioritetu.
- Za svaki korak reci da li zahtijeva pravni savjet ili se može riješiti interno.
- Upozori me na najčešću grešku firmi moje veličine u ovoj oblasti.
💡 AI zanimljivost dana
Termin vještačka inteligencija prvi put je upotrijebljen 1956. godine, na konferenciji na univerzitetu Dartmouth, kada je grupa naučnika vjerovala da će za jedno ljeto rada uspjeti da opišu svaki aspekt učenja i inteligencije dovoljno precizno da ga mašina simulira. Od tog ljeta do modela koje firme danas koriste za svakodnevne zadatke prošlo je skoro sedamdeset godina.
AI Balkan
Portal o vještačkoj inteligenciji, biznisu i tehnologiji
